Japonya'da Kreş (Hoikuen) Başvuru Rehberi
Bu rehber, Japonya'da belediyeye bağlı, sübvanse edilmiş kreşlere (Ninka Hoikuen - 認可保育園) başvuru sürecinde (Hokatsu - 保活) size yol gösterecektir.
Hoikuen vs. Yochien
Hoikuen (保育園): Genellikle 0-5 yaş arası, ebeveynlerin çalıştığı veya çocuğa bakamayacak durumda olduğu aileler için bir "çocuk bakım merkezidir". Tam gün (genellikle sabah 7 - akşam 6) hizmet verirler. Başvurular belediyeye yapılır.
Yochien (幼稚園): Genellikle 3-5 yaş arası, daha çok eğitim odaklı "anaokullarıdır". Saatleri daha kısadır (örn: sabah 9 - öğlen 2). Başvurular doğrudan okula yapılır ve genellikle özel kurumlardır.
Hoikuen'lere kabul, "ilk gelen alır" esasına göre değil, ailenizin "çocuk bakımına ne kadar ihtiyacı olduğunu" gösteren bir puanlama sistemine göredir. Puanınız ne kadar yüksekse, istediğiniz okula girme şansınız o kadar artar. Bu puan toplama sürecine halk arasında Tenkatsu (点活) denir.
Temel Puanları Etkileyen Faktörler:
- Çalışma Durumu: Her iki ebeveynin de tam zamanlı (full-time) çalışıyor olması en yüksek puanı getirir. Yarı zamanlı (part-time) çalışma daha az puan demektir.
- Çalışma Süresi ve Saatleri: Günde ve haftada kaç saat çalıştığınız puanı etkiler.
- Tek Ebeveynli Aileler: Genellikle yüksek puan alırlar.
- Aile Durumu: Ailede bakıma muhtaç hasta veya yaşlı birinin olması puanı artırabilir.
Ayarlama Puanları (Ek Puanlar/Puan Kırılması):
- Aynı Hoikuen'e giden bir kardeşin olması genellikle ek puan kazandırır.
- İş arıyor olmak, çalışıyor olmaktan daha az puan getirir.
- Aynı evde yaşayan ve çalışmayan bir büyükanne/büyükbabanın olması puanınızı düşürebilir.
Her belediyenin kendi puanlama tablosu vardır. Başvuru kitapçığında bu tabloyu detaylıca incelemeniz çok önemlidir.
Nisan ayında başlayacak çocuklar için başvuru süreci genellikle bir önceki yılın Ekim-Kasım aylarında başlar.
- Belediyeden Bilgi Alın: İlk olarak, yaşadığınız yerin belediyesindeki çocuklarla ilgili bölüme (genellikle Kodomo-ka veya benzeri bir isimle anılır) gidin. Oradan o yılın başvuru kitapçığını, formlarını ve bölgenizdeki Hoikuen'lerin listesini alın.
- Okulları Araştırın ve Ziyaret Edin (Kengaku - 見学): Listeden size uygun okulları belirleyin ve mutlaka telefonla arayarak ziyaret için randevu alın. Ziyaret sırasında okulun atmosferini, öğretmenlerin yaklaşımını ve fiziki şartlarını gözlemleyebilirsiniz.
Bu, sürecin en kritik ve en çok zaman alan kısmıdır. Genellikle istenen belgeler şunlardır:
- Başvuru Formu (Kyufu Nintei Shinseisho - 給付認定申請書): Belediyeden aldığınız ana form.
- Çalışma Belgesi (Shūro Shōmeisho - 就労証明書): En önemli belgedir. Çalışan her bir ebeveyn için, iş yerinizdeki insan kaynakları departmanına doldurtmanız gerekir. Bu belge, çalışma saatinizi, türünüzü ve kontratınızı detaylıca belirtir.
- Vergi Belgesi (Kazei Shōmeisho - 課税証明書): Ailenizin bir önceki yıla ait vergi durumunu gösterir. Hoikuen ücreti bu belgeye göre belirlenir. Genellikle belediyeden alınır.
- İkametgah Belgesi (Jūminhyō): Ailedeki herkesi gösteren belge.
- Çocuğun Sağlık Durumu Formu: Başvuru kitapçığında yer alan bir formdur.
Durumunuza göre (hastalık, iş arama vb.) ek belgeler istenebilir.
Başvuru:
Tüm belgeleri hazırladıktan sonra, belirtilen son tarihe (genellikle Aralık başı) kadar belediyedeki ilgili bölüme teslim etmeniz gerekir. Başvuruyu okullara değil, doğrudan belediyeye yaparsınız. Başvuru formunda, istediğiniz Hoikuen'leri öncelik sırasına göre listelemeniz istenir. Şansınızı artırmak için mümkün olduğunca çok okul yazmanız önerilir.
Sonuçlar ve Sonrası:
Sonuçlar genellikle Ocak sonu veya Şubat ayında posta yoluyla bildirilir.
- Kabul (Naitei - 内定): Eğer bir okula kabul edilirseniz, mektupta belirtilen tarihlerde okulda bir mülakat ve oryantasyon yapılır.
- Red (Furyōnin - 不承認): Eğer hiçbir okula yerleşemezseniz, başvurunuz otomatik olarak ikinci tur ve sonraki turlar için bekleme listesine alınır. Ayrıca, belediyeye bağlı olmayan ama yine de kaliteli hizmet veren Ninka-gai (認可外) kreşleri de bir seçenek olarak düşünebilirsiniz.